Ο θεσμός των Μεικτών Ορκωτών Δικαστηρίων

Ο θεσμός των ορκωτών δικαστηρίων επανεμφανίστηκε στο ιστορικό προσκήνιο μετά την Γαλλική Επανάσταση του 1789 και την ανανέωση των κοινωνικών, πολιτικών και πολιτιστικών ρευμάτων που αυτή επέφερε. Αποτέλεσε επίδραση του Διαφωτισμού, στηρίχθηκε από πλήθος επιστημόνων και παρά τις έντονες αντιδράσεις που προκάλεσε σε μερίδα εκπροσώπων της νομικής επιστήμης η καθιέρωσή του, ταυτίστηκε με την αρχή της λαϊκής κυριαρχίας και τον εκδημοκρατισμό της δικαιοσύνης και δη της ποινικής. Παρόλα αυτά, δύο αιώνες μετά, σοβαρά ερωτήματα σε σχέση με τους λαϊκούς δικαστές εγείρονται – στα πλαίσια ιδίως των νέων, πολύπλοκων μορφών εμφάνισης του εγκλήματος.

Η παρούσα μελέτη επεξεργάζεται, αντλώντας στοιχεία και από άλλες έννομες τάξεις, επιχειρήματα υπέρ και κατά του θεσμού των ενόρκων.

 

Δικαιοδοσία και μεικτά ορκωτά δικαστήρια

 


 

Ποινικό Δίκαιο και Τέχνη

Η ελευθερία της τέχνης, της καλλιτεχνικής έκφρασης και της έκφρασης γενικότερα, συνιστά ιδιαιτέρως εριζόμενο ζήτημα, ιδίως στο βαθμό που στις σύγχρονες κοινωνίες η τέχνη γενικώς αναπτύσσεται αλματωδώς, η πειραματική τέχνη ειδικότερα εξελίσσεται συνεχώς, και τα ατομικά δικαιώματα βάλλονται πολλαπλώς (και) από την τέχνη. Στα πλαίσια αυτά διερευνάται, ποια είναι τα όρια της τέχνης – εάν αυτά υπάρχουν – τι προσβολές δύναται η τέχνη να προκαλέσει και σε ποια έννομα αγαθά, και εν τέλει, ποια είναι η σχέση της τέχνης με το ποινικό δίκαιο, την δυσφήμιση, τη βλασφημία και ειδικότερα το άδικο των ποινικά κολάσιμων πράξεων.

Ποινικό Δίκαιο και τέχνη

 


Το δικαίωμα στην κλήση και εξέταση μαρτύρων κατά το άρθρο 3δ της ΕΣΔΑ

Το άρθρο 6 παρ. 3δ της ΕΣΔΑ κατοχυρώνει το δικαίωμα κάθε κατηγορουμένου να εξετάσει ή να ζητήσει να εξετασθούν οι μάρτυρες κατηγορίας καθώς και να επιτύχει την κλήση και εξέταση μαρτύρων υπεράσπισης με τους ίδιους όρους που εξετάζονται και οι μάρτυρες κατηγορίας. Το δικαίωμα επίσης προβλέπεται και στο άρθρο 14 παρ. 3ε του Διεθνούς Συμφώνου για τα Ατομικά και Πολιτικά Δικαιώματα.

Στο εσωτερικό δίκαιο, το δικαίωμα εξέτασης του μάρτυρα στην κυρία διαδικασία έχει προβλεφθεί στα άρθρα 333 παρ. 2, 357 παρ. 3 και 358 του ΚΠΔ. Η παρούσα μελέτη εξετάζει τη συμβατότητα της ελληνικής νομοθεσίας και νομολογίας με τις ανωτέρω προβλέψεις της ΕΣΔΑ αλλά και τα πορίσματα του ΕΔΔΑ, ιδίως σε σχέση με τους ανώνυμους και τους εξ ακοής μάρτυρες (πληροφοριοδότες ή μυστικούς αστυνομικούς), ενώ διερευνώνται και ενδεχόμενες απαντήσεις επί των αναφυόμενων προβληματικών.