Τροποποίηση δικαστικά του ισχύοντος ιδιωτικού συμφωνητικού διατροφής και επικοινωνίας τέκνου

Σε μία από τις πρώτες αποφάσεις του 2021, το Μονομελές Πρωτοδικείο Πειραιά (τμήμα ασφαλιστικών μέτρων), κρίνοντας αίτημα μητέρας να τροποποιηθεί με δικαστική απόφαση το ύψος της διατροφής των ανήλικων τέκνων της και η επικοινωνία αυτών με τον πατέρα – ζητήματα που προηγουμένως είχαν ρυθμιστεί με ιδιωτικό συμφωνητικό στα πλαίσια συναινετικού διαζυγίου το οποίο ήταν ακόμα σε χρονική ισχύ – σημειώνει ότι η σύμβαση  που ρυθμίζει τη διατροφή στα πλαίσια του συναινετικού διαζυγίου, δεν έχει χαρακτήρα παραίτησης από τη διατροφή για το μέλλον και ούτε μεταβάλλει την υποχρέωση διατροφής σε ενοχική υποχρέωση από σύμβαση. Επομένως μπορεί να τροποποιηθεί και να καταργηθεί με νεότερη συμφωνία των συμβαλλομένων ή να μεταρρυθμιστεί από το δικαστήριο, αν μεταβλήθηκαν ουσιωδώς οι όροι της διατροφής (ΑΠ 402/2020). Επομένως, αν μετά την υπογραφή μίας τέτοιας συμφωνίας, μεταβληθούν ουσιωδώς οι όροι της διατροφής, είτε με τη μείωση των εισοδημάτων του υποχρέου είτε με την αύξηση των αναγκών του δικαιούχου, η περί διατροφής απαίτηση που ανάγεται στο μέλλον, μεταβάλλεται και αυτή ώστε να τελεί σε αρμονία με την ουσιώδη μεταβολή των συνθηκών διατροφής. Μάλιστα η δυνατότητα τέτοια μεταρρύθμισης, όπως πάγια δέχεται η νομολογία και η θεωρία, στηρίζεται στην ανάλογη εφαρμογή της ΑΚ 1494. Αντίστοιχα ισχύουν και σε περίπτωση μεταβολής των συνθηκών αναφορικά με την επικοινωνία που επίσης ρυθμίστηκε στα πλαίσια του συναινετικού διαζυγίου με την υπογραφή του σχετικού συμφωνητικού. Ειδικότερα, σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 1536 ΑΚ, αν από τότε που εκδόθηκε η δικαστική απόφαση σχετικά με τη γονική μέριμνα αλλά και την επικοινωνία του ανήλικου τέκνου, μεταβλήθηκαν οι συνθήκες, το δικαστήριο οφείλει να προσαρμόσει την απόφασή του στις νέες συνθήκες, με την ανάκληση ή μεταρρύθμισή της, σύμφωνα με το συμφέρον του τέκνου. Απέρριψε στη συνέχεια την ένσταση του καθού, ότι η μητέρα δε νομιμοποιείται στην υπό κρίση αίτηση, η οποία ασκήθηκε από αυτήν όχι ατομικά, αλλά μόνο ως εκπροσώπου των ανηλίκων, κάνοντας δεκτό ότι εφόσον η αίτηση αφορά μεταρρύθμιση της ήδη καθορισθεισας επικοινωνίας λόγω μεταβολής των συνθηκών, η μητέρα νομιμοποιείται ενεργητικά στην υπό κρίση αίτηση. Κατόπιν τούτου, κάνοντας δεκτό το σχετικό αίτημα της αιτούσας, αύξησε σημαντικά το ύψος της διατροφής, εκτιμώντας μάλιστα ότι παρά το γεγονός της μη συμμετοχής των ανήλικων σε εξωσχολικές δραστηριότητες λόγω του ισχύοντος γενικού απαγορευτικού (‘lock down’), η εξοικονόμηση των σχετικών δαπανών, ισοσταθμίζεται από το επιπλέον ποσό που απαιτείται για την φύλαξη των τέκνων σύμφωνα με τα διδάγματα της κοινής πείρας και λογικής, καθώς για τους ίδιους λόγους τα σχολεία δε λειτουργούν και επομένως η φύλαξη των ανήλικων απαιτεί κατά πιθανολόγηση αρκετά σημαντικότερες δαπάνες. Τέλος, κάνοντας επίσης δεκτό το σχετικό αίτημα της μητέρας, τροποποίησε την επικοινωνία όσον αφορά τις θερινές διακοπές, ούτως ώστε να είναι ρυθμισμένη με τρόπο ορισμένο και να εξασφαλίζει σταθερότητα και στα ανήλικα τέκνα και στους διαδίκους.